Η ΑΕΚ βρίσκεται σε τροχιά πέτρινων χρόνων. Τους τελευταίους δεκαπέντε μήνες, μετά την απώλεια ενός δικού της πρωταθλήματος, η ομάδα έχει αρχίσει να κατηφορίζει προς την ανυποληψία. Όχι, δεν είναι ακόμα εκεί, αλλά οι συνθήκες είναι πλέον παρούσες κι οι ενδείξεις εμφανείς.

Τι μας λέει η ιστορία 

Ιστορικά, η ΑΕΚ είχε τέσσερις ευκαιρίες να αλλάξει επίπεδο και να καθιερωθεί είτε  ως η πρώτη ομάδα της χώρας είτε ως το αντίπαλο δέος ενός βασικού ανταγωνιστή. Η πρώτη ήταν παραμονές του Β' Παγκοσμίου Πολέμου όταν η ομάδα των των δύο συνεχόμενων πρωταθλημάτων (το ένα με νταμπλ) διαλύθηκε λόγω του πολέμου. Η δεύτερη, όταν στην αυγή του επαγγελματικού ποδοσφαίρου, δεν βρέθηκε κανείς να επενδύσει στην ομάδα των (και πάλι) δύο συνεχόμενων πρωταθλημάτων, ενός νταμπλ και μιας μυθικής πορείας στο Κύπελλο ΟΥΕΦΑ. Η τρίτη, όταν η οχταετία Μπάγεβιτς διακόπηκε με τον γνωστό τρόπο. Τέλος, η τέταρτη, όταν η αναμονή του νέου γηπέδου εκπληρώθηκε, η ομάδα πήρε το νταμπλ κι έπειτα εμφάνισε τα γνωστά σημάδια διάλυσης.  

Μετά το πρωτάθλημα του '40, η ΑΕΚ περίμενε 23 χρόνια για να σηκώσει το πρωτάθλημα, το 1963. Στη δεύτερη περίπτωση, το 1979, μεσολάβησε μια σκληρή δεκαετία μέχρι το '89 και η κλοπή ενός κατουρημένου πρωταθλήματος. Στην τρίτη περίπτωση, το 1994, χρειάστηκαν 24 χρόνια μέχρι να σηκώσει η ΑΕΚ το πρωτάθλημα του 2018, το οποίο οργανισμός δεν φάνηκε να πολυθέλει: ο Μανόλο δεν καλέστηκε στα εγκαίνια του γηπέδου. Το 2023, η ΑΕΚ διαλύθηκε με τη συμμετοχή ναζιστών και παρακράτους στη δολοφονία του Μιχάλη, χωρίς η ίδια να αντιδράσει ποτέ πραγματικά.

Πόσα χρόνια θα πρέπει να περάσουν, λοιπόν, από το 2023 για να σηκώσει η ΑΕΚ το επόμενο πρωτάθλημα της; Και πότε θα μπορέσει άραγε να ξαναδημιουργήσει αντίστοιχες συνθήκες για τον εαυτό της;  

Οι ευθύνες του Αλμέιδα  

Ο Αλμέιδα δούλεψε με ανοχή που μόνο ο Μπάγεβιτς είχε στην ΑΕΚ. Παρά το νταμπλ και το εξαιρετικό ποδόσφαιρο της πρώτης χρονιάς, το ταμείο είναι αρνητικό. Πέρα από την παταγώδη αποτυχία του '23-'24, πέρα από τον εξευτελιστικό αποκλεισμό από την Νόα, πέρα από το 0-0-6 και τα δεκαπέντε γκολ από τον γαύρο, ο Αλμέιδα απέτυχε σε κάτι πολύ μεγαλύτερο: απέτυχε  να παραδώσει την ομάδα σε καλύτερη κατάσταση απ' ότι την βρήκε.  

Ένας προπονητής που κάνει τριετή κύκλο σε μια ομάδα, οφείλει να είναι ο εγγυητής της επόμενης ημέρας. Από το να βοηθήσει στην ίδια την αντικατάσταση του μέχρι να υποδείξει λειτουργικά προβλήματα, κι από το να γίνει πρεσβευτής της ιδέας της ΑΕΚ μέχρι να καθιερωθεί ως φάρος του συλλόγου: ο Αλμέιδα επέλεξε να μην κάνει τίποτα από αυτά. Επέλεξε να φύγει με σκιές και με μια ομάδα αναστατωμένη στα όρια της αγωνιστικής και ψυχολογικής διάλυσης. Η δε σχέση του με την ΑΕΚ όφειλε να είναι σχέση ζωής με τον σύλλογο και τον κόσμο, όχι σχέση με την όποια διοίκηση.  

Η ευθύνη της διοίκησης  

Η μετάβαση στην εποχή Ηλιόπουλου ήταν εξίσου παράξενη και απότομη. Η πρώτη χρονιά θεωρήθηκε λανθασμένα ως μεταβατική και κάηκε ολοσχερώς από την τραγική πορεία της ομάδας. Η διοίκηση Ηλιόπουλου δεν χρεώνεται την ευρωπαϊκή κατρακύλα της ομάδας, αυτή ανήκει ολοκληρωτικά στο προηγούμενο καθεστώς. Στο σήμερα, όμως, με την ομάδα να παρουσιάζεται εξίσου προβληματική, η ενδεχόμενη αποτυχία θα τον βαρύνει εξ ολοκλήρου.  

Το μοντέλο με τον τεχνικό διευθυντή σε ρόλο υπερ-επιστατη εμφανίζει επίσης ανορθογραφίες. Η ομάδα εμφανίζεται γυμνή σε θέσεις απ' τη γραμμή του τέρματος μέχρι τη σέντρα και η ανημπόρια να στελεχωθεί επαρκώς γίνεται ένα σινιάλο προς τους αντιπάλους: εκεί πονάμε, εκεί να μας χτυπήσετε.  

Όμως, τα τρανταχτά κενά στο ρόστερ είναι μαύρες τρύπες στις φιλοδοξίες του κόσμου. Του κόσμου που απαιτεί και γι' αυτό γιουχάρει, όχι του κόσμου που πραγματώθηκε μέσω της επιστροφής στις πατρογονικές κερκίδες.  

Πού είμαστε σήμερα  

Άλλοτε με ευθύνη της κι άλλοτε χωρίς, η ΑΕΚ απώλεσε στα εκατό χρόνια ιστορίας της και τις τέσσερις ευκαιρίες που η ίδια δημιούργησε με τον ιδρώτα της. Η ΑΕΚ δεν έγινε ούτε η πρώτη ομάδα στην Ελλάδα, δεν έγινε ούτε η πρώτη ομάδα της Αθήνας, δεν έγινε ούτε η πρώτη ομάδα που θα σήκωνε ένα κύπελλο Ευρώπης. Στατιστικά, τις απόλυτες συνθήκες για μετάβαση στο παραπάνω επίπεδο, η ΑΕΚ τις είχε μια φορά στα εικοσιπέντε χρόνια.  

Η ΑΕΚ γεννήθηκε από καταστροφή κι επιβίωσε, κι αυτό το κουβαλάει μέσα της σε όλους τους κύκλους που κάνει. Ίσως αυτός να είναι (μεταφυσικά) ο λόγος που ποτέ δεν πεθαίνει. Μετά από κάθε καταστροφή βρίσκει έναν τρόπο να σηκώνεται. Όμως, κάθε πτώση έχει αντίκτυπο, λεκέδες ανεξίτηλους, στιγμές που την ντροπιάζουν, χαμένα χρόνια που δεν ξαναγυρνούν. Που, όσο κι αν πονάει, αν όλα αυτά μπουν σε μια ζυγαριά, σημαίνει: η ΑΕΚ ελαφραίνει.  

Στο δρόμο για τα πέτρινα χρόνια  

Τα πέτρινα χρόνια είναι αυτό ακριβώς: μια ομάδα μακριά από τίτλους, που πραγματώνεται με δευτερεύοντα πράγματα και χαρές της μιας νύχτας, που χάνει τη δυναμική της, που καταπίνεται απ' τον ανταγωνισμό, που ο μη-σκληροπυρηνικός της κόσμος βρίσκει αλλού ενδιαφέρον, που συζητιέται με ψευτο-συμπάθεια και προκαλεί οίκτο, που η υπερηφάνεια μετατρέπεται σε μισολογα.  

Όσο κι αν η αγάπη παραμένει, η ανυποληψία γίνεται ένας επίπονος δρόμος προς τη σμίκρυνση.  

Τι πρέπει να γίνει  

Έχουν όλα χιλιοειπωθεί. Ενίσχυση, παρουσία στα μέσα, επένδυση, μαχητικό γραφείο τύπου, κινήσεις από το πάνω ράφι σε όλους τους τομείς, δημιουργία στελεχών, ακαδημίες, εξυπνάδα. Ωστόσο, κανένα απ' όλα αυτά δεν θ' αποδώσει άμεσα καρπούς.  

Υπάρχει όμως ένα πράγμα που δεν αγοράζεται και παρόλο αυτά πρέπει φέτος να αγοραστεί: χρόνος. Για να ζήσει η ΑΕΚ μια αξιοπρεπή χρόνια, θα πρέπει να παίζει και το φθινόπωρο και το χειμώνα στην Ευρώπη. Θα είναι μια πρώτη μικρή νίκη του συλλόγου που θα καταπραϋνει την κατάσταση και θα δώσει μια σχετική πίστωση χρόνου σε παίχτες και προπονητή. Όχι, δεν είναι μακροπρόθεσμη λύση, είναι όμως ένα δίχτυ ασφαλείας, μια ζώνη αντίστασης για ν' αποφύγει η ΑΕΚ την περαιτέρω κατρακύλα.  

Η ενδεχόμενη αποτυχία πρόκρισης στον Όμιλο, θα σημάνει το κατέβασμα των απαιτήσεων και -ουσιαστικά- το τέλος της χρονιάς. Οι όποιες εκλάμψεις, τα όποια "αδίκησε τον εαυτό της", θα επιτείνουν το πρόβλημα: δεν είναι μόνο πρόβλημα υλικών, είναι και πρόβλημα συνταγής.  

Μια τρίτη συνεχόμενη αποτυχημένη χρόνια θα στείλει την ΑΕΚ επισήμως σε πολύ δύσκολα μονοπάτια. Είναι το σύνορο για διαρκή εσωστρέφεια και γκρίνια, για σπασμωδικές κινήσεις και, τελικά, για εμφύλιο.

Η ποδοσφαιρική ΑΕΚ, ως ομάδα τριάντα τίτλων σε εκατό χρόνια, οφείλει να στοχεύσει πλέον και ποσοτικά: τουλάχιστον ένας τίτλος άνα δύο χρόνια προκειμένου να σταθεροποιηθεί αρχικά κι έπειτα να βελτιώσει τα κυβικά της. Εφόσον δε, ξεκινήσαμε ξαφνικά τα μακροπρόθεσμα πλάνα, να ένας ξεκάθαρος, μετρήσιμος στόχος: το 2035 η ΑΕΚ να έχει ακόμα τουλάχιστον πέντε τίτλους. Πέντε πρωταθλήματα ή πέντε κύπελλα ή μίξη αυτών.  

Ωστόσο, αυτή τη στιγμή η ΑΕΚ είναι στο καναβάτσο. Τα δύσκολα χρόνια είναι πολύ πιο κοντά απ' ότι τα καλά. Η ΑΕΚ όμως δεν πρέπει να βαρεσει διάλυση μέσα στις επόμενες είκοσι μέρες, γιατί όσο κατηφορίζει, τόσο πιο δύσκολη θα είναι η επάνοδος -και στο δρόμο προς αυτή, η διαδρομή θα είναι γεμάτη φαντάσματα.